Het korte antwoord
Schotten Totten (Reiner Knizia, 1999) is een symmetrisch duel: twee clans, negen grensstenen en voor beide spelers hetzelfde doel. Schotten Totten 2 (IELLO, 2020) houdt de manier waarop je kaarten speelt, maar maakt er een beleg van: de ene speler valt een burchtmuur aan, de andere verdedigt hem, en elk wint op een eigen manier.
Kies het eerste spel als je een zuiver, snel duel wilt dat iedereen in vijf minuten leert. Kies het tweede als je van asymmetrische spellen houdt en graag twee potjes na elkaar speelt met gewisselde rollen. Het ene vervangt het andere niet: ze delen een mechanisme, geen spel.
De twee spellen naast elkaar
| Kenmerk | Schotten Totten | Schotten Totten 2 |
|---|---|---|
| Rollen | twee gelijke spelers | Aanvaller en Verdediger |
| Speelveld | 9 grensstenen | 7 muurtegels |
| Kaarten | 54 Clankaarten (1–9, 6 kleuren) | 60 kaarten (0–11, 5 kleuren) |
| Kaarten in je hand | 6 | 6 |
| Kaarten per grenssteen of tegel | altijd 3 | 2 tot 4, gedrukt op de tegel |
| Wie mag veroveren of opeisen | beide spelers | alleen de Aanvaller |
| Overwinning | 5 grensstenen of 3 aangrenzende | Aanvaller: 4 tegels beschadigen, of een beschadigde tegel nog eens winnen. Verdediger: standhouden tot de trekstapel op is |
| Bijzondere acties | geen | Verdediger: 3 ketels olie. Aanvaller: terugtrekken |
| Tactiekkaarten | variant naar keuze (10) | variant naar keuze (11) |
De rangorde van de formaties is in beide spellen dezelfde: Gekleurde rij, dan Drie gelijke, Kleur, Drie op een rij en ten slotte de Som. Bij twee formaties van dezelfde soort wint de hoogste totale waarde (in het tweede spel, bij een tegel met een −, de laagste), en bij een gelijke waarde wie zijn formatie als eerste vol had.
Bronnen: het spelregelboekje van de uitgever van Schotten Totten 2 (Franse uitgave) en het Nederlandse spelregelboekje van Schotten Totten (Asmodee Nederland).
Wat het beleg verandert
Het tweede spel is niet hetzelfde spel in een nieuwe doos. Door vijf regels speelt het heel anders:
- Elke tegel is een eigen puzzel. Onderaan de tegel staat hoeveel kaarten erbij horen (2, 3 of 4) en welke formaties er tellen. Bij sommige telt alleen een Kleur, bij andere alleen Drie op een rij of alleen Drie gelijke; elke andere formatie is dan niet meer waard dan haar som. Eén beschadigde tegel, de poort, beloont zelfs de laagste som.
- Alleen de Aanvaller eist op. De Verdediger wint nooit een tegel. Zijn taak is elke geslaagde opeising te verhinderen tot de trekstapel op is; zodra de laatste kaart getrokken is, krijgt de Aanvaller nog één laatste beurt.
- Ketels kokende olie. Drie keer per spel, hoogstens één keer per beurt, giet de Verdediger een ketel uit en legt bij een tegel naar keuze de kaart van de Aanvaller af die het dichtst bij de muur ligt. Een direct antwoord op een formatie die bijna compleet is.
- Terugtrekken. Aan het begin van zijn beurt mag de Aanvaller al zijn kaarten afleggen bij de tegels die hij kiest. Zo laat hij een verloren tegel los, of verleidt hij de Verdediger om er kaarten te leggen en trekt hij zich daarna terug.
- De 0 tegen de 11. Een 0 die tegenover de 11 van dezelfde kleur wordt gespeeld, of andersom, stuurt beide kaarten naar de aflegstapel. De zwakste kaart is een val voor de sterkste.
Het spelregelboekje raadt aan twee potjes na elkaar te spelen met gewisselde rollen, en zegt hoe je beslist als ieder één keer wint. Een volledige partij Schotten Totten 2 duurt daardoor ongeveer twee keer zo lang als één potje van het eerste spel. Alle details staan in de Schotten Totten 2 spelregels.
Welke koop je?
- Kies Schotten Totten als je de klassieker wilt: symmetrisch, snel uitgelegd, en gebouwd op het lezen van de kaarten die nog kunnen komen en het juiste moment om een grenssteen te veroveren. Het is ook het spel om mee te beginnen, want elk idee uit het vervolg begint hier. Lees de Schotten Totten spelregels in vijf minuten.
- Kies Schotten Totten 2 als je het eerste spel al kent en waardeert en iets nieuws zoekt in plaats van meer van hetzelfde, of als je van asymmetrische duels houdt waarin elke kant zijn eigen spel speelt. Verschillende tegels, ketels en terugtrekken geven je in elke beurt meer keuzes.
- Allebei, als je vaak met z'n tweeën speelt. Ze staan goed naast elkaar in de kast, juist omdat ze aan tafel zo verschillend zijn.
Wil je eerst dieper in het eerste spel duiken, lees dan onze gids Schotten Totten strategie of lees in Schotten Totten tactiek wat elke Tactiekkaart doet.
Wil je het eerste spel uitproberen voordat je koopt? Speel Schotten Totten gratis in je browser, tegen de computer of met een vriend. Deze site speelt alleen het eerste spel.
Het verschil in vijf zinnen
- Schotten Totten is een symmetrisch duel om negen grensstenen; Schotten Totten 2 is een asymmetrisch beleg van zeven muurtegels.
- Het tweede spel heeft 60 kaarten met waarden van 0 tot en met 11 in vijf kleuren, het eerste 54 Clankaarten met sterktes van 1 tot en met 9 in zes kleuren.
- In Schotten Totten 2 eist alleen de Aanvaller op; de Verdediger wint door stand te houden tot de trekstapel op is.
- Nieuw in het tweede spel: tegels met hun eigen aantal kaarten en hun eigen voorwaarden, drie ketels kokende olie, terugtrekken, en een 0 en een 11 van dezelfde kleur die elkaar opheffen.
- Begin je net, neem dan het eerste spel; koop het tweede erbij als je een ander gevecht zoekt, niet een grotere versie van hetzelfde.
Veelgestelde vragen
Heb je Schotten Totten nodig om Schotten Totten 2 te spelen?
Nee. Schotten Totten 2 is een zelfstandig spel met eigen kaarten, muurtegels en spelregels. Het eerste spel kennen helpt wel, want de rangorde van de formaties is dezelfde, maar het is niet nodig.
Is Schotten Totten 2 beter dan het eerste spel?
Het is anders, niet beter. Het eerste spel is een zuiver, symmetrisch duel; het tweede een asymmetrisch beleg met meer bijzondere regels. Wie van eenvoudige, snelle spellen houdt, kiest vaker het eerste; wie van asymmetrie en meer keuzes per beurt houdt, vaker het tweede.
Kun je de kaarten van de twee spellen mengen?
Niet volgens de spelregels. Het eerste spel gebruikt 54 Clankaarten met sterktes van 1 tot en met 9 in zes kleuren, het tweede 60 kaarten met waarden van 0 tot en met 11 in vijf kleuren, en elk spelregelboekje is gebouwd rond zijn eigen kaarten.
Hoe win je Schotten Totten 2?
De Aanvaller wint door vier verschillende muurtegels te beschadigen, of door een tegel te winnen die al beschadigd is. De Verdediger wint als de Aanvaller geen van beide gelukt is wanneer de trekstapel op is en de Aanvaller zijn laatste beurt heeft gespeeld.
Kun je hier Schotten Totten 2 online spelen?
Nee. Deze site speelt alleen het eerste Schotten Totten, gratis in de browser, ook met de tactische variant.